Wesele. Obyczaje i tradycje

Henryk Biegeleisen, etnograf i historyk literatury działający na przełomie XIX i XX wieku, poświęcił tę pracę tradycyjnemu polskiemu weselu. Rekonstruuje jego przebieg od pierwszych zabiegów o rękę panny po zakończenie uroczystości, opierając się na materiałach zebranych w różnych regionach kraju i zestawiając je z obyczajami innych ludów Europy.

Czytelnik dowiaduje się, jak wyglądały zmówiny i swaty, jakie znaczenie miało rozplatanie warkocza panny młodej, dlaczego oczepiny wywoływały silne emocje i jaką rolę pełnili drużbowie, starostowie oraz weselni muzykanci. Autor opisuje stroje, potrawy, pieśni i przyśpiewki, a także kolejność obrzędowych czynności, których nie wolno było zmieniać.

Dużo miejsca zajmują wierzenia towarzyszące zaślubinom. W świecie dawnej wsi praktyki chrześcijańskie splatały się ze starszymi wyobrażeniami magicznymi: gesty, przedmioty i słowa miały chronić młodych przed urokiem, zapewniać płodność, dostatek i zgodę w małżeństwie. Biegeleisen pokazuje, że wesele było nie tylko huczną zabawą, lecz przede wszystkim rytuałem przejścia, w którym zmieniał się status obojga nowożeńców i ich rodzin.

Praca powstała w pierwszych dekadach XX wieku i należy do klasyki polskiej etnografii, dlatego warto czytać ją z uwzględnieniem stanu wiedzy i metod tamtej epoki. Pozostaje bogatym źródłem opisów zwyczajów, które w większości zanikły, a tekst wyróżnia się obrazowym, gawędziarskim stylem.

Tom ukazuje się w serii prezentującej dawne wierzenia i zwyczaje. Zainteresuje osoby zajmujące się folklorem, historią obyczaju i kulturą ludową, a także czytelników ciekawych pochodzenia elementów obecnych do dziś w weselnej tradycji.