Malarz świata ułudy

Japonia w 1948 roku odbudowuje miasta i próbuje odnaleźć nowy porządek po przegranej wojnie. Masuji Ono, niegdyś ceniony malarz, żyje na emeryturze w świecie, który coraz mniej przypomina czasy jego największych sukcesów. Zajmuje się domem i ogrodem, spotyka dorosłe córki oraz wnuka, a wieczorami rozmawia ze starymi znajomymi. Pozornie spokojna codzienność skłania go jednak do powracania myślami do dawnej kariery i wyborów, których konsekwencje dostrzega dopiero po latach.

Zmiana polityczna i obyczajowa sprawia, że sztuka oraz publiczna rola Ono oceniane są inaczej niż wcześniej. Malarz musi przyjrzeć się własnemu udziałowi w tworzeniu świata, który właśnie przestał istnieć. Wspomnienia prowadzą go do relacji z córkami, dawnymi współpracownikami i ludźmi, z którymi kiedyś dzielił przekonania. Próbuje zrozumieć, co rzeczywiście zrobił, a co chciałby zapamiętać w łagodniejszym świetle. Zamiast prostego wyznania powstaje opowieść człowieka, który sam rozważa oskarżenia i szuka dla siebie usprawiedliwienia.

„Malarz świata ułudy” Kazuo Ishiguro opiera się na subiektywnej pamięci narratora. Powojenny krajobraz Japonii stanowi tło dla pytań o odpowiedzialność artysty, wstyd i trudność przyznania się do błędu. W relacjach rodzinnych odbijają się przemiany całego kraju: młodsze pokolenie patrzy na przeszłość inaczej niż Ono, a on nie może już polegać na dawnym autorytecie. Powieść pokazuje, jak człowiek układa własną biografię z fragmentów wspomnień i jak wiele zależy od tego, które wydarzenia zdecyduje się przemilczeć.