Żyć dłużej Nauka o długim życiu w zdrowiu wyd. kieszonkowe

Peter Attia, lekarz z wykształceniem chirurga onkologicznego, przedstawia w tej książce swoje podejście do długowieczności, rozumianej nie tylko jako wydłużanie życia, lecz przede wszystkim jako zachowanie jak najdłużej dobrej sprawności fizycznej, umysłowej i emocjonalnej. Punktem wyjścia jest krytyka tradycyjnej medycyny, która koncentruje się na leczeniu ostrych chorób i urazów, a poważnymi schorzeniami metabolicznymi zajmuje się zwykle dopiero wtedy, gdy są zaawansowane, a interwencja staje się trudniejsza i mniej skuteczna.

Jako alternatywę autor proponuje koncepcję nazwaną Medycyną 3.0. Opiera się ona na profilaktyce, dopasowaniu postępowania do konkretnej osoby oraz rozsądnej ocenie indywidualnego ryzyka. Wymaga od czytelnika aktywnej, a nie biernej postawy wobec własnego zdrowia, dobrej orientacji w dostępnej wiedzy oraz jasnego określenia celów. Autor zachęca, by wyobrazić sobie siebie w wieku dziewięćdziesięciu lat i ocenić, czy obecny tryb życia prowadzi w tym kierunku.

Znaczną część książki zajmuje omówienie głównych przyczyn zgonów, które autor nazywa czterema jeźdźcami: chorób serca i układu krążenia, nowotworów, chorób neurodegeneracyjnych, takich jak choroba Alzheimera, oraz cukrzycy typu 2 wraz z towarzyszącymi jej zaburzeniami metabolicznymi. Attia pokazuje, że schorzenia te są ze sobą powiązane, a zaburzenia metaboliczne zwiększają ryzyko pozostałych. Wskazuje też na znaczenie wcześniejszych badań przesiewowych, prowadzonych zanim pojawi się formalna diagnoza.

Kolejne rozdziały dotyczą praktycznych obszarów, w których można wpływać na przebieg starzenia się: ruchu, odżywiania, snu i zdrowia psychicznego. W części poświęconej aktywności fizycznej autor łączy trening wytrzymałościowy o różnej intensywności z treningiem siłowym oraz pracą nad mobilnością i gibkością. Omawia również ograniczanie kalorii i sposób odżywiania, a także rolę jakości snu w zdrowiu metabolicznym.

Autor podkreśla, że na długie życie w zdrowiu składają się trzy elementy: sprawność umysłowa, kondycja fizyczna i równowaga emocjonalna, a zaniedbanie któregokolwiek z nich odbiera długowieczności sens. Dlatego osobne miejsce poświęca zdrowiu psychicznemu i relacjom z innymi ludźmi, wspominając o uważności, medytacji, wdzięczności i pielęgnowaniu więzi społecznych. Przywołuje także badania nad stulatkami, aby pokazać, które ich cechy można świadomie rozwijać bez posiadania podobnych genów.

Książka nie jest gotowym planem dietetycznym ani treningowym. Autor przedstawia raczej ramy myślenia i sposób rozumowania oparty na danych naukowych, które czytelnik może samodzielnie dostosować do własnej sytuacji, z zastrzeżeniem, że decyzje dotyczące suplementów i leków warto konsultować z lekarzem.