System Prawa Administracji Rządowej. Działy administracji rządowej (część 2)

„System Prawa Administracji Rządowej” to wielotomowe opracowanie poświęcone obowiązującym regulacjom dotyczącym polskiej administracji rządowej, jej organizacji, strukturze oraz kierunkom dalszych przemian. Całość powstała pod redakcją naukową Ireny Lipowicz i Radosława Mędrzyckiego, a do jej przygotowania zaproszono zespół liczący ponad sześćdziesięciu autorów. Publikacja łączy analizę teoretyczną z perspektywą praktyki stosowania prawa. Stan prawny przyjęty w opracowaniu odpowiada dacie 1 września 2026 roku.

Pierwszy tom serii obejmuje zagadnienia ogólne, natomiast dwie części tomu drugiego zawierają szczegółowy przegląd wszystkich trzydziestu siedmiu działów administracji rządowej, czyli obszarów spraw przypisanych poszczególnym ministrom. Prezentowana część druga kontynuuje to omówienie i składa się z dwudziestu trzech rozdziałów, z których każdy dotyczy odrębnego działu albo zagadnienia związanego z jego funkcjonowaniem. Uzupełnieniem analiz są rozdziały o istocie działów administracji rządowej, o stanie badań prowadzonych w naukach pozaprawnych oraz o problematyce sztucznej inteligencji, a także wątki porównawcze odnoszące się do rozwiązań przyjętych w Niemczech, we Włoszech, we Francji i w Finlandii, pozwalające zestawić polskie rozwiązania z doświadczeniami innych państw europejskich.

W tej części omówiono między innymi działy: kultura i ochrona dziedzictwa narodowego, kultura fizyczna, łączność, obrona narodowa, oświata i wychowanie, rolnictwo, rozwój wsi, rozwój regionalny, rynki rolne, rybactwo i rybołówstwo, sprawiedliwość, szkolnictwo wyższe i nauka, transport, turystyka, środowisko, rodzina, sprawy wewnętrzne, wyznania religijne oraz mniejszości narodowe i etniczne, zabezpieczenie społeczne, sprawy zagraniczne oraz żegluga śródlądowa. Osobne rozdziały poświęcono zatrudnieniu w administracji rządowej oraz roli administracji rządowej w ochronie zdrowia.

Analizy dotyczą sposobu zorganizowania administracji rządowej w poszczególnych obszarach, kompetencji jej organów, zachodzących w nich procesów zmian oraz relacji z innymi podmiotami publicznymi i niepublicznymi, w tym z samorządem terytorialnym. Autorzy rozważają również, czy obecny podział zadań na działy odpowiada współczesnym wyzwaniom państwa. Tom zamyka podsumowanie wskazujące potrzebę zmian w administracji rządowej, wynikającą z przeglądu organizacji i funkcjonowania poszczególnych działów, oraz skorowidz ułatwiający odnalezienie omawianych zagadnień.

Opracowanie adresowane jest do pracowników administracji publicznej, parlamentarzystów, prawników praktyków i teoretyków, przedstawicieli zawodów prawniczych, doktorantów oraz studentów prawa i administracji.