Ślepy pozew. Anonimowość pozwanego w prawie polskim i amerykańskim

Monografia analizuje sytuację, w której osoba domagająca się ochrony swoich praw nie zna danych sprawcy naruszenia i dlatego nie może prawidłowo oznaczyć pozwanego. Punktem wyjścia jest praktyczny problem anonimowości występujący zwłaszcza wtedy, gdy identyfikacja odpowiedzialnej osoby wymaga informacji znajdujących się w rejestrach, u operatorów usług albo w materiałach z innego postępowania.

Autor porządkuje instrumenty dostępne w polskim prawie, które mogą służyć ustaleniu tożsamości potencjalnego pozwanego. Omawia uzyskiwanie danych z rejestru PESEL, ustanawianie kuratora dla osoby nieznanej z miejsca pobytu, obowiązek udzielenia informacji w sprawach własności intelektualnej oraz możliwości wynikające z postępowania karnego. Pokazuje przy tym różnicę między brakiem wiedzy o miejscu pobytu znanej osoby a sytuacją, w której nie wiadomo nawet, kogo należy pozwać.

Drugą część opracowania stanowi analiza amerykańskiej instytucji John Doe lawsuit, określanej jako ślepy pozew. Rozwiązanie to pozwala rozpocząć postępowanie przeciwko osobie jeszcze niezidentyfikowanej, a następnie wykorzystać procedurę do zdobycia informacji koniecznych do ustalenia jej danych. Autor przedstawia funkcjonowanie tej konstrukcji w systemach common law, jej cele, ograniczenia i relację z prawem do obrony.

Na tym tle ocenione zostają polskie projekty legislacyjne dotyczące wprowadzenia ślepego pozwu. Książka wskazuje, które elementy obcych rozwiązań można dostosować do krajowej procedury cywilnej, jakie gwarancje powinny chronić anonimowego pozwanego oraz jak pogodzić skuteczność dochodzenia roszczeń z ochroną prywatności i danych. Opracowanie kończy propozycja implementacji instytucji do polskiego porządku prawnego, osadzona w analizie istniejących środków i luk proceduralnych.