Skazana. Więzienie. Sędzia nie ma prawa tu trafić

Reportaż Ewy Ornackiej o życiu w Zakładzie Karnym nr 1 dla Kobiet w Grudziądzu, uznawanym za najcięższe więzienie dla kobiet w Polsce. Książka ukazała się wcześniej pod tytułem „Skazane na potępienie”, a na jej motywach powstał serial „Skazana” z Agatą Kuleszą w roli głównej.

Narratorką i rozmówczynią autorki jest Beata Krygier – prawniczka, która niegdyś orzekała jako sędzia, a następnie sama została skazana i odbywała karę w Grudziądzu. Z jej perspektywy czytelnik poznaje więzienną codzienność: hierarchię wśród osadzonych, nieformalne reguły i więzienny język, relacje z personelem, sposoby traktowania kobiet skazanych za różne przestępstwa, w tym za zbrodnie na dzieciach, a także uczucia i związki nawiązywane za kratami.

Książka opisuje również losy niektórych osadzonych, których sprawy były szeroko relacjonowane w mediach, i pokazuje, jak wygląda kara pozbawienia wolności z bliska. To rzadkie w polskiej literaturze faktu spojrzenie na więziennictwo kobiece.

Historia byłej sędzi stawia przy tym pytania o sens kary, o to, jak zmienia się człowiek po drugiej stronie systemu sprawiedliwości, i o możliwość zachowania godności w miejscu, które z założenia jej odbiera.