Duszek, który nie chciał być sam
Poławiacz cieni
Wydawca: Wolno
Zbiór bajek Erny Rosenstein odnalezionych w jej domowym archiwum – surrealistycznych, łagodnych opowieści o kruchych bohaterach, zwierzętach i ożywionych przedmiotach, z echami wojny i walki dobra ze złem.
Gdzie kupić: ebook, audiobook
Epub, Mobi, PDF, MP3
„Poławiacz cieni” gromadzi niemal wszystkie bajki Erny Rosenstein, malarki i poetki, jakie odnaleziono w jej domowym archiwum. Ta część jej twórczości literackiej pozostawała dotąd znacznie mniej znana niż wiersze. Większość tekstów powstała prawdopodobnie w latach czterdziestych i pięćdziesiątych XX wieku, kilka zaś pochodzi z kolejnych dekad. Teksty zebrał i opracował Jarosław Borowiec, a całość przygotowano we współpracy z synem artystki, Adamem Sandauerem, oraz z Fundacją Galerii Foksal, która zajmuje się dokumentowaniem i opieką nad dorobkiem Rosenstein.
Bohaterami bajek są postacie niezwykłe i często kruche. Pojawia się tu zaklęty królewicz uwięziony w czarnym kałamarzu, kropla wody zakochana w wietrzyku, babcia żegnająca się z własną duszą, Śpiewka-Czarnobrewka podróżująca na kocim grzbiecie, dziewczynka z piernikowym sercem oraz chłopiec, który ratuje z cyrku kulawą sunię Mimi. Głos zyskują także przedmioty i zjawiska, takie jak stara harfa, obrazy czy księżyc. Punktem wyjścia opowieści bywają drobne elementy codzienności: kolor niebieski, bańki mydlane, odłamki szkła, kwiaty i zwierzęta.
Bajki zachowują spokojny, łagodny ton. Niepokój jest w nich obecny, lecz nie dominuje, morał zostaje podany powściągliwie, a historie zazwyczaj kończą się pomyślnie. Teksty można odczytywać na wiele sposobów. Widać w nich bliskiego autorce ducha surrealizmu i obrazy z pogranicza jawy i snu, a także echa świata doświadczonego przez wojnę i Zagładę oraz motyw walki dobra ze złem.
Zbiór odsłania wątki ważne dla Rosenstein także w jej sztuce: dziecięcą ciekawość świata i kwestionowanie logicznego porządku rzeczywistości. Autorka traktowała świat zwierząt na równi ze światem ludzi, a szczególną uwagę poświęcała rzeczom odrzuconym i zapomnianym, w których widziała materialny ślad pamięci i przemijania. Książka jest adresowana zarówno do starszych dzieci, jak i do dorosłych, którzy tęsknią za światem dzieciństwa. Bajkom towarzyszą ilustracje Katarzyny Walentynowicz, w których szczególne miejsce zajmują zwierzęta.
Erna Rosenstein (1913–2004) urodziła się we Lwowie. Studiowała w Wiedniu w akademii dla kobiet w latach 1932–1934, a następnie w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Była związana z przedwojenną Grupą Krakowską, a po wojnie współtworzyła II Grupę Krakowską; współpracowała także z Teatrem Cricot. W czasie okupacji przebywała w getcie lwowskim, a jej rodzice zginęli w 1942 roku; sama przetrwała wojnę, ukrywając się pod przybranymi nazwiskami, między innymi w Warszawie i Częstochowie. Te doświadczenia wpłynęły na jej późniejszą twórczość.
W 1949 roku poślubiła krytyka literackiego Artura Sandauera i zamieszkała w Warszawie; mieli syna Adama. Po wojnie wydała kilka tomów poetyckich, równolegle rozwijając twórczość malarską. W 1955 roku uczestniczyła w wystawie dziewięciorga artystów, wśród których byli Tadeusz Kantor i Maria Jarema. W 1967 roku Zachęta zorganizowała retrospektywę jej prac, a w 1996 roku otrzymała Nagrodę im. Jana Cybisa. Jej obrazy znajdują się w zbiorach muzealnych w Polsce i za granicą, a w ostatnich latach pokazywano je na wystawach między innymi w Nowym Jorku, Londynie i Wiedniu. Zmarła 10 listopada 2004 roku w Warszawie.
Dodatkowe informacje
Komentarze i recenzje
Zaloguj się, aby dodać komentarz lub ocenę.
Inne książki autora
Brak innych książek tego autora.
Brak ocen, komentarzy i recenzji.