Inspektorium

Powieść Marka Zychli rozgrywająca się w postapokaliptycznym świecie, w którym życie małego miasteczka podlega surowym, niezrozumiałym regułom. Dzieci większość dnia spędzają w szkole, ucząc się o świecie, którego już nie ma. Do domu wracają w milczeniu, przypięte łańcuchem do poręczy specjalnego przejścia zwanego dziurlicą. Po drodze mogą zajść do sklepu z listą zakupów od matki, choć nie wszystko da się tam dostać.

Rozmawiać wolno tylko w budynkach, krótko i rzeczowo, bo obowiązuje zasada, że milczenie jest złotem. Przed snem mieszkańcy modlą się do Kul, a zarazem się ich boją, ponieważ pojawienie się Kul w miasteczku oznacza śmierć.

Szkoła kończy się w dziesiątej klasie. Wieczorem uczeń żegna się z rodzeństwem i matką, a rano budzi się w piwnicy, o której nigdy nie mówiono nic konkretnego. Wcześniej mógł się łudzić, że to dalekie kraje pełne jedzenia albo tunele wydrążone głęboko pod miastem, z dala od wroga. Rzeczywistość jest inna: szesnastoletni bohater budzi się w klatce, jednej z wielu rozmieszczonych po trzy w każdym piwnicznym zaułku.

W sąsiednich klatkach rozpoznaje koleżanki i kolegów z klasy, co przynosi mu odrobinę ulgi. Jest z nimi także inspektorium, czyli strażnik, opiekun i kat w jednej osobie, który poczucie humoru zastąpił poczuciem obowiązku. Kluczowe staje się pytanie, czy uwięzionym nastolatkom uda się uwolnić. Bohater rozgląda się po piwnicy: ktoś do niego macha, ktoś daje znaki, ktoś inny jęczy przez sen.

Książka stopniowo odsłania tajemnice przedstawionego świata. Pod kostiumem grozy i fantastyki kryje się opowieść o dorastaniu, przedstawiona w nietypowy, przewrotny sposób.