Wyspa Itongo

Stefan Grabiński (1887–1936) bywa nazywany „polskim Lovecraftem” lub „polskim Poe”. Z oboma pisarzami łączy go przede wszystkim upodobanie do fantastyki grozy oraz mistrzostwo w formie opowiadania. W jego twórczości przenikają się takie motywy, jak demoniczne uwodzicielki, czarownice, duchy, tajemnicze wieści z zaświatów, sobowtóry, magia, erotyka splatająca się z motywami religijnymi, różnorodne zjawiska parapsychologiczne oraz fascynacja mistycyzmem Wschodu. Jego bohaterowie często wykonują zawody związane z nauką lub techniką – są inżynierami, architektami czy lekarzami – i potrafią wyrażać się z matematyczną precyzją.

„Wyspa Itongo”, wydana w 1936 roku, to ostatnia powieść Grabińskiego. Jej bohater, Jan Gniewosz, jest podrzutkiem, poczętym w nawiedzonym domu, obdarzonym zdolnościami mediumicznymi. Robi karierę w warszawskim środowisku parapsychologów, z czasem jednak dochodzi do wniosku, że wolałby uwolnić się od swoich nadprzyrodzonych zdolności. Siły, które się w nich przejawiają, nie zamierzają się na to zgodzić i niweczą każdą próbę uniezależnienia się od nich, odbierając mu kolejno najbliższe osoby.

W końcu Gniewosz trafia na tajemniczą wyspę Itongo. Jego niezwykłe zdolności sprawiają, że zostaje królem i zaczyna kształtować los mieszkańców, budując społeczność, w której współistnieją różne poziomy rzeczywistości. Po dziesięciu latach popada jednak w konflikt z wyspiarzami, gdy próbuje zreformować ich religię.