Spowiedź

„Spowiedź” to autobiograficzna rozprawa Lwa Tołstoja (1828–1910), jednego z klasyków literatury światowej. W latach siedemdziesiątych XIX wieku pisarz przeżywał głęboki kryzys egzystencjalny. Miał już wtedy za sobą „Wojnę i pokój” oraz „Annę Kareninę”, od lat mieszkał w Jasnej Polanie i cieszył się sławą oraz szacunkiem, a mimo to zaczął rozważać sens – czy raczej bezsens – własnego życia. Odpowiedzi szukał w religii, wobec której wcześniej pozostawał obojętny.

Zapis tych rozmyślań powstał w latach 1879–1882. Ze względu na cenzurę tekst ukazał się najpierw w 1884 roku w Genewie, a w Rosji dopiero w 1906 roku. Nieortodoksyjne poszukiwania religijne Tołstoja doprowadziły później, w 1901 roku, do wykluczenia go z Cerkwi.

Punktem wyjścia jest podstawowe „pytanie życiowe”, sformułowane możliwie najprościej: po co żyję i co po mnie zostanie? Autor opisuje dramatyczną drogę ku odpowiedzi z dużą szczerością, a zarazem jako pisarz w pełni świadomy swojego warsztatu. Jego rozważania mają charakter uniwersalny i mogą przemówić także do współczesnego czytelnika żyjącego w zupełnie innej epoce. Wydanie w przekładzie Bogdana Barana i Anny Kunickiej zawiera dopiski autora do poszczególnych rozdziałów, które wcześniej nie były publikowane po polsku.