Skandale Watykanu. Władza, sekrety i upadek papieskiego dworu. Duże Litery

Książka Artura Nowaka i Stanisława Obirka z pogranicza reportażu i publicystyki, poświęcona ludziom, którzy w XX i XXI wieku współtworzyli władzę w Kościele katolickim. Autorzy pytają, kto w rzeczywistości wpływał na decyzje podejmowane w Watykanie i jakie mechanizmy działały w urzędach kurii rzymskiej, seminariach, nuncjaturach i klasztorach w różnych częściach świata.

Publikacja ma formę zbioru portretów hierarchów, duchownych i świeckich współpracowników Stolicy Apostolskiej. Każdy rozdział dotyczy innej postaci i innego obszaru nadużyć lub kontrowersji: finansów, polityki, dyplomacji, ideologii, przemocy seksualnej i jej tuszowania, a także budowania wizerunku Kościoła w mediach.

Wśród opisanych osób są między innymi kardynał Bernard Law, kojarzony ze sprawą ukrywania nadużyć w archidiecezji bostonńskiej, generał jezuitów Włodzimierz Ledóchowski, któremu autorzy zarzucają sympatie profaszystowskie i antysemityzm, arcybiskup Paul Marcinkus, związany z aferą banku watykańskiego, oraz kardynał Angelo Sodano, przedstawiony jako współodpowiedzialny za milczenie w sprawach pedofilii.

Kolejne rozdziały dotyczą Josemaríi Escrivy, założyciela Opus Dei, kardynała Alfonsa Lópeza Trujilla, dyplomaty Pio Laghiego i jego roli w czasach argentyńskiej dyktatury, Joaquína Navarro-Vallsa, rzecznika prasowego Jana Pawła II, oraz egzorcysty Gabriele Amortha. Autorzy piszą również o Josephie Ratzingerze jako teologu, który zrezygnował ze sprawowania urzędu, o Marku Rupniku, artyście oskarżanym o przemoc duchową i seksualną, o arcybiskupie Carlu Marii Viganò oraz o bankierze Michele Sindonie, powiązanym z mafią.

Nowak i Obirek opierają się na dostępnych dokumentach, ustaleniach dziennikarzy śledczych i wcześniejszych opracowaniach, a zebrane fakty opatrują własnym, wyraźnie krytycznym komentarzem. Interesuje ich nie tylko odpowiedzialność poszczególnych osób, lecz także system, który pozwalał im działać: kultura tajemnicy, brak zewnętrznej kontroli, lojalność wobec instytucji stawiana ponad dobrem pokrzywdzonych oraz związki Kościoła z władzą polityczną i światem finansów.

Książka wpisuje się w cykl wspólnych publikacji obu autorów poświęconych ciemnym stronom historii i współczesności Kościoła katolickiego. Ma charakter polemiczny i przedstawia stanowisko jednoznacznie krytyczne wobec instytucji, co warto mieć na uwadze przy lekturze. Czytelnik znajdzie w niej zarazem przegląd najgłośniejszych afer watykańskich ostatnich stu lat, ujętych przez pryzmat biografii ich głównych uczestników.

Poszczególne rozdziały można czytać niezależnie od siebie, ponieważ każdy stanowi zamkniętą opowieść o jednej postaci. Razem składają się one na obraz środowiska, w którym splatały się kariery kościelne, interesy finansowe i wielka polityka okresu zimnej wojny oraz czasów późniejszych, od pontyfikatu Piusa XI po lata współczesne.

Niniejsza edycja ukazała się w serii „Duże Litery”, przeznaczonej dla osób, którym czytanie standardowego druku sprawia trudność. Tekst złożono powiększoną czcionką z większą interlinią, co ułatwia lekturę seniorom i czytelnikom słabowidzącym.