Relacje na huśtawce. Jak uwolnić się od negatywnych wzorców zachowań?

„Relacje na huśtawce” to poradnik w formie zeszytu ćwiczeń, przygotowany przez psychologów Matthew McKaya, Avigail Lev i Michelle Skeen. Jest przeznaczony dla osób, które w kontaktach z bliskimi wciąż reagują w sposób, jakiego potem żałują: obwiniają, krytykują, stawiają nierealne wymagania albo przeciwnie, wycofują się i zamykają w sobie, a mimo postanowień poprawy powtarzają ten sam scenariusz.

Autorzy wychodzą z założenia, że źródłem takich trudności bywają głęboko utrwalone, często nieuświadomione schematy, czyli przekonania o sobie i innych ukształtowane przez bolesne doświadczenia z dzieciństwa. Korzystając z pojęć terapii schematów oraz terapii akceptacji i zaangażowania (ACT), wyjaśniają, jak schematy uruchamiają się w konkretnych sytuacjach, jakie emocje wywołują i dlaczego prowadzą do strategii, które na krótką metę przynoszą ulgę, a na dłuższą niszczą więzi.

Proponowana droga zmiany nie polega na walce z myślami i uczuciami, lecz na nabraniu do nich dystansu, określeniu własnych wartości i kierowaniu się nimi w zachowaniu wobec innych. Kolejne rozdziały zawierają kwestionariusze, przykłady z życia i ćwiczenia pisemne, które pomagają rozpoznać własne schematy i sytuacje je wyzwalające.

Czytelnik uczy się między innymi obserwować swoje reakcje na czynniki aktywujące schematy, osłabiać wpływ bolesnych myśli i emocji, stosować techniki uważności w rozmowie z drugą osobą oraz korzystać z konstruktywnych sposobów komunikacji, takich jak wyrażanie potrzeb, stawianie granic i negocjowanie.

Książka może być wykorzystywana samodzielnie lub jako uzupełnienie pracy z psychoterapeutą; przyda się także specjalistom szukającym materiałów dla klientów. Ma charakter samopomocowy i nie zastępuje diagnozy ani terapii, zwłaszcza w przypadku nasilonych trudności emocjonalnych lub doświadczania przemocy w związku. Z angielskiego przełożyła Sylwia Pikiel.