Prusy. Powstanie i upadek 1600-1947

Christopher Clark przedstawia całościową historię Prus od początku XVII wieku do formalnej likwidacji tego państwa przez aliantów w 1947 roku. Punktem wyjścia jest właśnie decyzja zwycięskich mocarstw, które uznały Prusy za źródło niemieckiego militaryzmu. Autor stara się pokazać, że dzieje tego państwa były znacznie bardziej złożone niż taki wizerunek.

Narracja prowadzona jest w przybliżeniu chronologicznie. Pierwsze rozdziały dotyczą dynastii Hohenzollernów w Brandenburgii, rozproszonych i ubogich ziem, z których wyrosło państwo, dawnego władztwa Krzyżaków przekształconego w czasie reformacji oraz wyniszczających skutków wojny trzydziestoletniej. Dalej autor omawia rządy Wielkiego Elektora, uzyskanie przez elektorów brandenburskich tytułu królewskiego, życie religijne z pietyzmem na czele, a także politykę i reformy Fryderyka Wielkiego w epoce oświecenia.

Kolejne części opisują kryzys lat 1789–1806, podboje napoleońskie i reformy związane m.in. z baronem Steinem, rewolucję 1848 roku, wojny i politykę Bismarcka oraz powstanie Cesarstwa Niemieckiego w 1871 roku. Ostatnie rozdziały dotyczą epoki cesarskiej, wstrząsów XX wieku i wykorzystania pruskich tradycji przez nazistów. Clark zwraca uwagę na sprzeczności w dziejach Prus: sprawną administrację, nieskorumpowany aparat urzędniczy i tolerancję religijną zestawia z autorytaryzmem, napięciami między władzą centralną a regionami oraz rolą armii.