Gambit orangutana. Opowieść o polskich szachach
Poznań kolonialny. Rodzinna historia z Tanzanią w tle
Wydawca: Czarne
Kasper Bajon odtwarza losy przodków z poznańskich Jeżyc, którzy na przełomie XIX i XX wieku wyjeżdżali do Niemieckiej Afryki Wschodniej, i sam wyrusza ich śladami do Tanzanii.
Gdzie kupić: ebook, audiobook
Epub, Mobi, PDF, MP3
Kasper Bajon wychodzi od rodzinnych albumów fotograficznych i starych znaczków pocztowych, w których natrafia na ślady udziału swoich przodków w europejskiej kolonizacji Afryki. Na tej podstawie rekonstruuje losy krewnych ze strony ojca, od pokoleń związanych z poznańskimi Jeżycami, skąd kolejni członkowie rodziny wyjeżdżali w świat i nie zawsze do domu wracali.
Tłem tej historii jest Niemiecka Afryka Wschodnia, czyli posiadłość utworzona przez Cesarstwo Niemieckie pod koniec XIX wieku na obszarach dzisiejszej Tanzanii, Rwandy i Burundi. Na przełomie stuleci trafiało tam wielu Polaków z zaboru pruskiego: wojskowi, lekarze, budowniczowie i przedsiębiorcy. Wśród nich znaleźli się stryjeczny pradziadek autora, Stanisław Bajon, budowniczy kilku kamienic i kościoła na Jeżycach, oraz jego szwagier Paul Fenster, brat żony Stanisława, Anny. Fenster studiował medycynę, wyjechał do Afryki i już z niej nie wrócił, a Stanisław odwiedzał go na miejscu.
Ponieważ rodzinna dokumentacja jest skąpa, autor łączy zachowane dokumenty, okruchy wspomnień, lektury historyczne i przypuszczenia. Przygląda się także powiązaniom poznańskiego mieszczaństwa z niemieckim przedsięwzięciem kolonialnym: handlowi towarami kolonialnymi, interesom lokalnych firm oraz pokazom ludzi z innych kontynentów, organizowanym w dawnym ogrodzie zoologicznym na Jeżycach.
Około stu lat po wyprawach przodków Bajon sam wyrusza do Tanzanii ich śladami. Odwiedza między innymi Zanzibar, niegdyś ważny ośrodek handlu niewolnikami, oraz okolice Aruszy i Kilimandżaro, obserwując współczesne skutki europejskiej eksploatacji tych ziem i nierówności widoczne między turystycznym światem a codziennością mieszkańców.
Książka jest zarazem osobistym rozrachunkiem autora z romantycznym wyobrażeniem Afryki jako miejsca przygód w buszu, polowań i korkowych hełmów. Bajon pokazuje, że podróże jego krewnych nie były bezinteresowne, i zastanawia się nad tym, jak w Polsce mówi się o kolonializmie i jego dziedzictwie.
Dodatkowe informacje
Komentarze i recenzje
Zaloguj się, aby dodać komentarz lub ocenę.
Brak ocen, komentarzy i recenzji.