Znowu między Niemcami a Rosją? Pytania o Polskę i Europę Wschodnią
Powrót "Imperium Zła". Ideologie współczesnej Rosji. ich twórcy i krytycy (1913-2023) wyd. 2025
Wydawca: Wydawnictwo Literackie
Andrzej Nowak o ideologiach rosyjskiego imperializmu od schyłku caratu po Putina: Moskwa jako trzeci Rzym, eurazjanizm, sowietologia i kwestia Ukrainy.
Gdzie kupić: ebook, audiobook
Epub, Mobi, PDF, MP3
„Powrót »Imperium Zła«. Ideologie współczesnej Rosji, ich twórcy i krytycy (1913–2023)” to książka historyka Andrzeja Nowaka, wydana przez Wydawnictwo Literackie. Autor rekonstruuje tradycje i praktyki rosyjskiego imperializmu od schyłku epoki carskiej po rządy Władimira Putina i stawia pytanie, dlaczego Federacji Rosyjskiej, największemu państwu świata, prawie dwukrotnie większemu od Stanów Zjednoczonych, wciąż wydaje się to za mało.
Nowak analizuje wyobrażenia, w których Rosja przedstawia się jako mediatorka i opiekunka „poniżonych przez Zachód”, obrończyni „wartości konserwatywnych” wobec Europy pogrążonej w kryzysie moralnym, a zarazem agresor nazywający kolejne ekspansje „wyzwalaniem”. Pokazuje, jak koncepcje wywodzące się z idei Moskwy jako trzeciego Rzymu, unowocześnione przez słowianofilstwo, panslawizm i eurazjanizm, przetrwały rewolucję 1917 roku. Wyjaśnia także, dlaczego w Rosji władza musi odwoływać się do siły, jeśli chce utrzymać autorytet.
Książka podsumowuje historię akademickiej refleksji nad rosyjskim imperializmem, od czasów, gdy pojęcie to było tematem tabu, po powstanie swoistej „imperiologii”. Autor opisuje zjawisko „szkoły polskiej” w sowietologii, a szukając jej korzeni, sięga po diagnozy twórców polskiego romantyzmu. Rekonstrukcje historyczne prowadzą do głównego pytania książki: jak po upadku Związku Sowieckiego możliwy był powrót do myślenia w kategoriach imperialnej rekonkwisty.
Ostatni rozdział jest poświęcony Putinowi jako historykowi. W tle rozważań cały czas pozostaje kwestia Ukrainy, którą władca Kremla uważa za produkt grabieży dokonanej na historycznej Rosji. Autor analizuje relacje między komunizmem, imperium i narodami tego ogromnego obszaru, odwołując się m.in. do pism Stalina i wystąpień Putina.
Andrzej Nowak (ur. 1960) jest historykiem i sowietologiem. Kieruje Zakładem Historii Europy Wschodniej w Instytucie Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Zakładem Historii Europy Wschodniej i Studiów nad Imperiami XIX i XX wieku w Instytucie Historii PAN. Zajmuje się historią polityczną i myślą polityczną Europy Wschodniej, porównawczymi badaniami nad imperiami, pamięcią kulturową i geopolityką. Jest autorem m.in. wielotomowych „Dziejów Polski” oraz książki „Pierwsza zdrada Zachodu. 1920 – zapomniany appeasement”. W 2019 roku został odznaczony Orderem Orła Białego.
Dodatkowe informacje
Komentarze i recenzje
Zaloguj się, aby dodać komentarz lub ocenę.
Brak ocen, komentarzy i recenzji.