Patrząc na kobiety, patrząc na wojnę. Dziennik wojny i sprawiedliwości

„Patrząc na kobiety, patrząc na wojnę. Dziennik wojny i sprawiedliwości” to zapiski ukraińskiej powieściopisarki i poetki Wiktorii Ameliny z czasu pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę. Po wybuchu wojny autorka zaczęła dokumentować zbrodnie wojenne: odwiedzała zniszczone szkoły i ośrodki kultury, zbierała relacje ocalałych i świadków przemocy.

Książka oddaje głos wielu kobietom – bibliotekarkom, żołnierkom, aktywistkom i prawniczkom – i łączy osobiste doświadczenie terroru z refleksją nad potrzebą dostrzegania pojedynczych ludzi i nieodwracania wzroku od ich cierpienia. Amelina zginęła w 2023 roku, w wieku 37 lat, w wyniku rosyjskiego ataku rakietowego na Kramatorsk. Tekst zredagowali jej przyjaciele i mąż, Alex Amelin, a książka ma przyczynić się do dążenia do sprawiedliwości za zbrodnie popełnione na Ukraińcach. Wstęp napisała Margaret Atwood. Książka została wyróżniona brytyjską Nagrodą Orwella za 2025 rok.