Ja żyję - a wyście pomarli

Życie i twórczość Philipa K. Dicka nie miały wnikliwszego i bardziej empatycznego portrecisty niż Emmanuel Carrère. Ten mistrz eseju biograficznego stworzył z bogatego materiału fascynującą narrację o genialnym pisarzu science fiction, wielkim ekscentryku XX-wiecznej (pop)kultury, a zarazem o historii minionego stulecia.

Zachowując porządek chronologiczny, Carrère opisuje losy swojego bohatera i jednocześnie wczytuje się w dzieła powstające w kolejnych okresach jego życia. Poznajemy rytm pracy Dicka nad książkami – następstwo pomysłów przeplatających się z epizodami psychotycznymi – historię nałogu, skomplikowanych relacji rodzinnych i kolejnych małżeństw, kryzysów i odwyku, lecz przede wszystkim jego centralnej obsesji na punkcie realności, objawiającej się podejrzeniem, że świat jest celowo podtrzymywaną iluzją. Od pewnego momentu kwestionowanie natury rzeczywistości łączyło się u Dicka z widzeniami mistycznymi, które biograf opisuje z bezstronnością i delikatnością.

W lutym i marcu 1974 roku Dick doświadczył serii wizji, które przez kolejne lata usiłował zrozumieć i opisać w obszernym, liczącym tysiące stron dzienniku nazwanym „Exegesis”. Przeżycia te stały się też inspiracją dla jego późnych powieści, przede wszystkim „Valis”. Carrère poświęca temu okresowi szczególną uwagę, pokazując, jak cienka bywa granica między wizjonerstwem a obłędem.

Philip K. Dick (1928–1982) to pisarz, którego intuicje doceniali tak wybitni twórcy jak Stanisław Lem, a zarazem jedna z najważniejszych postaci nowoczesnej kultury literackiej i wizualnej, ikona popkultury i ważny punkt odniesienia kontrkultury. Jest autorem m.in. powieści „Człowiek z Wysokiego Zamku”, nagrodzonej w 1963 roku nagrodą Hugo, „Ubik” oraz „Czy androidy śnią o elektrycznych owcach?”, na podstawie której Ridley Scott nakręcił film „Łowca androidów”. Adaptacjami jego prozy są również m.in. „Pamięć absolutna”, „Raport mniejszości” i serial „Człowiek z Wysokiego Zamku”. Za życia ceniony głównie w kręgu miłośników fantastyki, po śmierci stał się jednym z najczęściej adaptowanych autorów w historii kina.

Emmanuel Carrère, urodzony w 1957 roku w Paryżu, to francuski pisarz, scenarzysta i reżyser, jeden z najważniejszych współczesnych autorów francuskich. Sławę przyniosły mu m.in. „Wąsy”, „Przeciwnik” – reporterska opowieść o zbrodniach Jean-Claude’a Romanda – oraz „Limonow”, wyróżniony Nagrodą Renaudot, a także „Królestwo” i „Jogi”. W swojej twórczości łączy biografię, reportaż i autobiografię, a jego książki tłumaczono na wiele języków.

Biografia Dicka ukazała się po raz pierwszy we Francji w 1993 roku pod tytułem „Je suis vivant et vous êtes morts”. Tytuł nawiązuje do motta z powieści „Ubik”. Opowieść Carrère’a o życiu i twórczości pisarza odpowiada mierze wielkości swojego bohatera i jest lekturą zarówno dla wielbicieli fantastyki naukowej, jak i dla czytelników ceniących literaturę faktu oraz biografie artystów. Przekład: Magdalena Kamińska-Maurugeon.