Czuły punkt. Teatr, naziści i zbrodnia

Reportaż o teatralnym eksperymencie, który wymknął się spod kontroli i zakończył tragedią. W maju 1999 roku w niewielkiej szwedzkiej miejscowości Malexander sprawcy napadu na bank zastrzelili dwóch policjantów.

Znany szwedzki dramatopisarz i reżyser Lars Norén postanowił przygotować spektakl z udziałem więźniów. Aktorów znalazł w jednym z zakładów karnych o zaostrzonym rygorze. Wybrał trzech skazanych z długimi wyrokami i napisał dla nich sztukę, wykorzystując ich doświadczenia i opowieści. Tak powstał dramat „Siedem trzy”, którego tytuł nawiązuje do paragrafu dotyczącego więźniów skazanych na kary powyżej czterech lat. Aktorzy okazali się jednak sprytniejsi od reżysera. Przepustki wykorzystywali do organizowania napadów na banki, a część zdobytych pieniędzy przekazywali na wsparcie organizacji nazistowskich. Gdy w Malexander z zimną krwią zastrzelili dwóch policjantów, Szwecja była wstrząśnięta.

Elisabeth Åsbrink rozmawiała z uczestnikami tamtych wydarzeń, dotarła do ich korespondencji i materiałów Noréna, a także do więziennych dokumentów, które do niedawna były objęte klauzulą tajności. W książce po raz pierwszy opublikowano fragmenty „Siedem trzy”, w tym kontrowersyjną scenę uznaną za propagandę nazistowską.

Oryginał ukazał się w Szwecji w 2009 roku i był debiutem książkowym autorki. Otrzymał nominację do Nagrody Augusta w kategorii literatury faktu. Elisabeth Åsbrink, urodzona w 1965 roku w Göteborgu dziennikarka i pisarka, jest laureatką Nagrody Augusta za książkę „Och i Wienerwald står träden kvar” oraz Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego.